Z Kigombe do Iringa

Biały piasek plaż, zieleń palm i błękit wody sprawiły, że poczuliśmy się jak na urlopie wypoczynkowym.

Odpoczywaliśmy tam 3 dni, pływaliśmy w oceanie, byliśmy na morskiej przejażdżce (większość ludzi dostała choroby morskiej w tym wszyscy Anglicy, wyspiarze i potomkowie najlepszych żeglarzy w historii) i snorklowaliśmy na rafie koralowej. Udało nam się też zrobić w tym czasie bardzo duże pranie. Na kempingu poznaliśmy podróżników z Niemiec którzy byli już tu od 3 tygodni, a w drodze już 10 miesięcy. Niestety kilka razy zostali okradzieni i bardzo nas przestrzegali by uważać na swoje bezpieczeństwo.

9 września postanowiliśmy ruszyć w dalszą drogę na zachód i chcieliśmy dojechać do Morogoro. Było dosyć gorąco i spory ruch na drogach bo zaczynał się Iid, muzułmanie świętowali zakończenie ramadanu. Po drodze postanowiliśmy trochę odpocząć i zatrzymaliśmy cię w barze przy stacji benzynowej. Po jakimś czasie na parking zajechało auto z małżeństwem z małym dzieckiem. Pani podeszła do nas i zaskoczyła nas pytając po polsku czy aby nie jesteśmy jej rodakami. Ania mieszkała w Dar es Salam ze swoim duńskim mężem Thomasem, pracownikiem Banku Światowego. Ich rodzina powiększyła się 5 miesięcy temu, kiedy to na świat przyszedł Aleksander. Bardzo mile spędziliśmy tych kilka chwil razem, rozmawialiśmy sobie o podróżach i o tym jak się żyje w Tanzanii.

Pod wieczór zatrzymaliśmy się na przyhotelowym parkingu w Morogoro, gdzie pozwolono nam spędzić noc za darmo, pod warunkiem, że kupimy drinka lub dwa z hotelowego baru. Propozycja nie do odrzucenia i zadowolony byłem bardzo, że zmuszano mnie do picia.

Cały następny dzień zajął nam przejazd do farmy Kisolanza, za miejscowością Iringa, gdzie właściciele założyli bardzo miły kemping. Ciekawie zbudowany i dobrze zaopatrzony bar, czekoladowe ciasteczka domowej roboty, oraz gorąca woda z opalanych drewnem bojlerów wprowadziły nas w dobry nastrój.

Kigombe to Iringa

White sands, shady palm trees and the azure waters of the Indian Ocean at Peponi Beach Resort made for a truly holiday atmosphere.

We lounged around for three days, went swimming when the tides allowed and took a dhow trip out to a sandy island for a spot of snorkelling in the local coral reefs. After four hours of bobbing around on the ocean wave a number of people on board the dhow turned decidedly green at the gills – all of them from Great Britain. Ironic bearing in mind the island’s proud sailing history.

Staying at Peponi, we also managed to do a huge mound of washing, albeit in salty water that rendered most of our clothes stiff as cardboard. Whilst at the campsite we met a couple from Germany who had already been there for three weeks, and had generally been on the road for 10 months. They seem to have had a number of unpleasant experiences along the way and warned us to take great care, especially in big towns, where their vehicle had now been broken into on three separate occasions.

On the 9th of September we resolved to head further west, intending to reach Morogoro. The heat was growing more oppressive and the roads were very busy, as it was the start of the Muslim festival of Id (celebrating the end of Ramadan) and the beginning of a long weekend for Tanzanians. We decided to stop for a breather at a roadside restaurant. After a while another car pulled up alongside ours and a young couple with a baby emerged from it. The woman came over to us and surprised us by asking in Polish whether we weren’t by any chance her compatriots. Ania lives in Dar Es Salaam with her Danish husband, Thomas – an employee of the World Bank. The newest member of their family, Alexander, had been born just five months earlier, only a few days before we had set off from Poland. We had a very pleasant lunch with them, chatting about travel and what it’s like to be living in Tanzania.

As evening approached, we arrived at Morogoro. Making enquiries at a local hotel about the possibility of camping in their grounds, we were told that we could do so for free on condition that we bought a drink or two from the hotel bar. An offer not to be sniffed at, Adam taking great delight at being forced to drink.

It took us the whole of the following day to reach our next destination – the Old Farmhouse at Kisolanza, south of Iringa, where the owners have set up a very pleasant and well equipped campsite. The wood-heated boilers powering the showers, the idiosyncratically furnished bar and the availability of freshly baked chocolate brownies made for a very cosy evening.

Tanzania, w drodze nad Ocean Indyjski

Zachęceni opisem w przewodniku postanowiliśmy pojechać do Lushoto w masywie Usambara, 2/3 drogi pomiędzy Moshi a wybrzeżem. Dobry, ale wąski i kręty asfalt prowadził w góry, aż do momentu kiedy było tak wąsko, że nad przepaścią mieścił się tylko 1 pojazd. W takim miejscu utworzył się korek, naprzeciw siebie stał samochód dostawczy i autobus. Widzieliśmy, że sytuacja jest dosyć napięta, ludzie byli bardzo zdenerwowani i doszło do przepychanek i bicia po twarzach. W pewnym momencie jakiś rozemocjonowany jegomość podbiegł do autobusu i wyciągnął z niego długi miecz. Zaraz cofnąłem samochód bo nie chciałem by krew obryzgała nam szybę, ale kolega krewkiego pana wyperswadował mu użycie broni. Bardzo nerwowi ludzie.
Reszta dnia upłynęła bez tak intrygujących zdarzeń i mieliśmy szansę uspokoić się nieco podziwiając przepiękne pejzaże.

Niedaleko miejsca gdzie nocowaliśmy działała farma założona przez niemieckich luteranów, maiła ona sklep firmowy i zapewniali, że można w nim kupić razowy chleb, żółty ser i inne wiejskie przysmaki. Wielkie było nasze rozczarowanie, gdy dowiedzieliśmy się, że możemy nabyć tylko ziołowy serek do smarowania chleba. Nasze oczekiwania były znacznie większe (tak naprawdę to moje oczekiwania), ale cóż zrobić, lepszy rydz niż nic. Na drodze z farmy do miasteczka doszło do nieprzyjemnego incydentu. Nagle usłyszeliśmy potężny łomot, jakiś facet rzucił sporym kamieniem w nasz samochód. Tego już nie wytrzymałem. Nieudane zakupy na farmie bardzo mnie zdenerwowały, bo od kilku dni nastawiałem się na to, że zjem pajdę normalnego chleba z żółtym serem i teraz nawinął mi się ten nieszczęśnik z kamieniem. Wyskoczyłem z samochodu jak z katapulty zabierając z sobą śmiertelnie niebezpieczną saperkę bundeswery i pognałem za jegomościem z rządzą mordu w oczach. Chyba się przestraszył bo zmykał jak górska kozica i ciężko mi go było dogonić bo po drodze zgubiłem sandały. Zobaczyłem, że człowiek zatrzymał się koło dwóch innych mężczyzn więc ruszyłem w ich kierunku dodając sobie animuszu głośno bluzgając po kociewsku. Musiało zadziałać bo winowajca skręcił do lasu, a pozostali dwaj zaczęli celować w jego nogi małymi kamieniami. Kiedy do nich dobiegłem zadyszany zaczęli przepraszać i powiedzieli mi, że umysł uciekającego jegomościa nie działa zbyt dobrze. W tym momencie zrobiło mi się nieswojo bo naszła mnie refleksja, że z moim mózgiem chyba też jest coś nie w porządku skoro chciałem „zabić” za brak żółtego sera.

Na szczęście tym krótkim pościgiem rozładowałem swoją złość i dalszą trasę pokonałem już potulny jak baranek. Po drodze na wybrzeże zatrzymaliśmy się, ku wielkiej uciesze Basi, w restauracji Liverpool FC.

Mimo, że był ramadan i właściciele byli muzułmanami to wydawanie posiłków szło pełną parą i co chwilę zajeżdżał kolejny autobus pełen podróżnych. Pod koniec dnia dojechaliśmy nad Ocean Indyjski i zatrzymaliśmy się w Kigombe.

Tanzania, Indian Ocean bound
Inspired by the description in our guidebook, we decided to visit Lushoto in the Usambara Mountain Range, two-thirds of the way between Moshi and the coast. A decent though narrow tarmac road wound steadily upwards into the mountains, till at one point it became barely wide enough for one vehicle. It was here that we came upon a traffic jam – a truck and a bus having ground to a halt facing one another. We could see that the situation was fairly fraught, all those concerned in the standoff becoming increasingly irate, exchanging loud words, pushes, shoves and even the odd slap around the face. Suddenly, one particularly infuriated individual made a beeline for the back of the bus, drawing a long sword from its boot. Adam started slowly reversing away from the scene to avoid any potential blood spatters on our windscreen, though thankfully some rather more courageous soul managed to persuade the hot-headed character to put away his weapon.

Following this display of Tanzanian road rage, we were relieved to spend the rest of the day in far more tranquil fashion admiring the lush mountain landscapes.

The next morning we visited a farm founded by German Lutherans that was situated near the place where we’d stopped to camp. Their advertising made much of the fact that they had a farm shop selling rye bread, cheeses and other homemade delicacies. Hence, we were mightily disappointed to discover that all they could offer us on that day was a small pot of frozen cream cheese with herbs, even though there was a freshly baked loaf and three plump rounds of cheddar sitting on the counter (sadly, reserved for making that afternoon’s pre-booked picnics). Our expectations (Adam’s in particular) had been much greater. The discontented mood engendered by this state of affairs did not improve when we drove away from the farm and suddenly heard a clattering thud, as a great lump of rock thrown by a bystander bounced off our vehicle. This proved too much for Adam to bear. The disillusioning shopping trip to the farm had already dealt him a severe blow, because ever since reading about the farm’s products he’d been anticipating the moment when he could have a slab of real bread with a piece of cheese. Now, with his appetite unquenched, someone was hurling stones at him. Leaping out of the car like a man possessed, he grabbed a lethal weapon, in the form of a German Army spade, and started running after the unfortunate assailant, eager to wreak his revenge. (Road rage Polish-style.) His antagonist must have got quite a fright, as he bolted at considerable speed, Adam’s task of catching up with him being made all the more difficult by losing his sandals in the chase. Spotting that the wrongdoer had stopped next to two other men standing at the side of the road, undaunted, Adam made his way in their direction, bellowing intimidating, northern Polish obscenities in order to convey his mood and intentions. Although the rock-thrower probably didn’t understand Polish, he nonetheless beat a hasty retreat into a nearby patch of woodland, the two other onlookers aiming small stones at his feet. As a breathless Adam approached them they began to apologise, explaining that the fugitive was a local whose brain was not in full working order. This led Adam to reflect that perhaps his own brain could do with an overhaul, as there has to be something seriously wrong with a man who, when his longing for a lump of cheese is thwarted, is overcome by the urge to batter someone to death with a shovel.

Thankfully, this moment of madness ultimately had a calming effect and the rest of our day passed without incident. On our way to the coast we stopped at the bizarre, though very welcome, sight of a vast roadside restaurant named Liverpool FC. Despite it being Ramadan, and the owners being Muslims, the restaurant was in full working order, the serving hatch emblazoned with the words THIS IS ANFIELD dishing out meal after meal to passengers alighting from a never-ending succession of buses and coaches. By the end of the day we had reached the Indian Ocean, where we stopped in the village of Kigombe.

Tanzania, w drodze do Kilimandżaro

Postanowiliśmy, że tak szybko jak się tylko da dotrzemy pod Kilimandżaro do miejscowości Moshi. Na szczęście drogi nie były takie złe i do pokonania mieliśmy tylko około 270 kilometrów dziurawych szutrów i tarek, a pozostały 1000 km po asfaltach. Podróż była dosyć monotonna, klimat i krajobraz różnił się zasadniczo od tego w Ugandzie. Wjechaliśmy w suchą, gorącą, wyschniętą sawannę i temperatura osiągnęła 36 stopni. Przypomniały nam się nasze zmagania z gorącem w Sudanie i teraz, można powiedzieć, było nam przyjemnie ciepło.

W Bukoba byliśmy trochę zaskoczeni długością kolejek w bankach. By wymienić pieniądze musielibyśmy stać prawie 3 godziny lub więcej. Nie chciało nam się czekać i ruszyliśmy w trasę ze skromnym zapasem lokalnej waluty. Po drodze musieliśmy jeszcze zatankować paliwo z beczki, bo nie było stacji benzynowej i kiedy już było ciemno zatrzymaliśmy się przy drodze, w małym lasku, na nocleg. O 5 rano koło naszego samochodu pojawiło się z 20-tu mężczyzn, bardzo zaciekawionych naszymi osobami i skończyło się spanie. Porozmawialiśmy chwilę i po szybkim pakowaniu ruszyliśmy w drogę. Jak się później okazało panowie ci wyświadczyli nam wielką przysługę tak wczesną pobudką.
W zbiorniku nie mieliśmy zbyt wiele paliwa, w portfelu zbyt wiele gotówki i z nadzieją na znalezienie banku wjechaliśmy do miasta Kahama. Bankomat nie działał więc stanęliśmy pod drzwiami zamkniętego banku myśląc, że będzie można wymienić dolary. Do otwarcia zostało około 1,5 godziny, a za nami zaczęli ustawiać się w kolejce inni ludzie. Kiedy jako pierwsi dotarliśmy do okienka około 50 osób wcisnęło się za nami do banku. Szczęśliwi zatankowaliśmy Patrola do pełna i ruszyliśmy do Singida. Tam kończył się asfalt i do przejechania mieliśmy długi odcinek po prowizorycznej drodze zrobionej wzdłuż nowobudowanej przez Chińczyków arterii.

Wjechaliśmy w góry i znacznie się ochłodziło. Krajobrazy stały się ciekawsze i pod koniec dnia zaczęliśmy rozglądać się za noclegiem. Dotarliśmy w pobliże szczytu Hanang i tam spędziliśmy noc pod przepięknie rozgwieżdżonym niebem. Jako, że byliśmy w pobliżu wioski rano odwiedził nas lokalny Masaj by zapytać czy niczego nie potrzebujemy i czy wszystko z nami w porządku. Grzecznie podziękowaliśmy za jego troskę o nas i po zjedzeniu śniadania ruszyliśmy w drogę. Było pochmurno i padało, a droga zmieniła się w jeszcze gorszą niż była, ale po kilkudziesięciu kilometrach dotarliśmy do asfaltu i by odpocząć po trudach podróży odwiedziliśmy kawiarnię w Moshi. Niestety szczyt Kilimandżaro tonął w chmurach ale mieliśmy nadzieję, że uda się jeszcze go zobaczyć. I tak też się stało! Następnego ranka chmury odsłoniły przed nami górę na, dosłownie, kilkanaście minut.

Mount Kilimanjaro, Tanzania
We planned to reach Moshi, a town at the foot of Kilimanjaro, as quickly as possible. Luckily, the roads were not as bad as we’d been expecting and we had only 270 kilometres of potholed and corrugated tracks to cover, the remaining 1000 km of the route being along decent tarmac. The journey was a fairly monotonous one, the climate and scenery differing significantly from that of Uganda. We entered a hot, arid savannah, where the temperature crept up to 36oC, reminding us of our trials with the heat in Sudan. In comparison, now it was no more than pleasantly warm.


In Bukoba we’d been taken aback by the length of the queues at the town’s banks; to change money we would have had to wait for three or more hours. Not an appealing prospect, hence we moved on with only a modest sum of local currency. On the way we passed only small villages where there were no filling stations, so ended up having to buy some diesel from a barrel. As the day drew to a close we decided to stop for the night in a small area of woodland not far from the roadside. At 5 am a group of about 20 men gathered around our vehicle, eager to satisfy their curiosity as to its occupants, which they deemed best to do by banging on the windows to rouse us. After exchanging a few pleasantries with them (not an easy task after such a rude awakening) we swiftly packed up and moved on. As it later transpired, the gentlemen in question had done us a huge favour by getting us off to such an early start.

With a fuel tank now running very low and our wallets virtually empty, we drove into the town of Kahama in the hope of finding a bank. Although we successfully located one, the cashpoint was out of order, so we took our place outside the bank’s closed doors, despite the fact that there was still an hour and half to go to the start of its office hours, hoping to be able to change some dollars once it opened (8.30am). By the time we were allowed in, a queue of 50-or-so had grown behind us, and we were mightily relieved to be at the front of it and get the cash we needed to fill up the Patrol and move on. Arriving at the town of Singida, the tarmac gave way to a long, bumpy and chokingly dusty stretch of temporary road running alongside a brand new motorway currently being built by the Chinese. The road climbed up into a pleasingly cool and picturesque mountain range, where we started to look around for a place to stop overnight. We reached the foothills of the Hanang peak, where we spent the night beneath an inky black, fantastically star-studded sky. As we’d stopped not far from a village, we were visited by a local Massai in the morning, who asked after our health and checked whether we needed any assistance. We thanked him for his concern, and after a quick breakfast hit the road again. Clouds gathered and rain began to fall as the road grew steadily worse, before finally joining the handsome, though speed-bump punctuated, asphalt that led to Moshi, where we took a welcome break at a local cafe. Sadly, Kilimanjaro was shrouded in thick clouds, apparently not an uncommon state of affairs. Luckily for us, the very next morning the clouds parted for ten minutes or so revealing its snow-capped peak, which we were happy to admire from a distance rather than attempt a three-day climb to view it at close quarters.

Tanzania, granica 01/09/10

Tanzania to kraj sporych rozmiarów, złych dróg i bardzo drogich parków narodowych. Doszliśmy do wniosku, że jeżeli dalej będziemy podróżować w tym samym co dotychczas tempie, to nasz plan powrotu do Europy zachodnim wybrzeżem Afryki może być zagrożony. Postanowiliśmy więc, że Tanzanię potraktujemy jako kraj tranzytowy w drodze na południe kontynentu. By nie tracić czasu na jazdę do przejścia granicznego pomiędzy Ugandą, a Tanzanią w Mutukula, postanowiliśmy zaoszczędzić kilometrów i skierowaliśmy się z Mbarara szutrowymi drogami do małego przejścia w Nkurungu. Tam, jak nas zapewniono, szybko i sprawnie przekroczymy granicę. Początkowo jechaliśmy pięknymi szerokimi szutrami, mijając malownicze wioski, ale w miarę zbliżania się do Tanzanii droga stawała się węższa, by w końcu przerodzić się w szlak, na którym mieścił się tylko jeden samochód. Niezrażeni parliśmy do przody, wszak jesteśmy w Afryce i nie ma się co dziwić, że droga jakaś wąska. Po jakimś czasie stanęliśmy zakłopotani, bo nasz GPS wskazywał, że przekroczyliśmy już granicę. Dyskutowaliśmy co dalej robić kiedy podjechał do nas motocykl z 3 mężczyznami którzy potwierdzili, że jesteśmy już w Tanzanii i żadnego oficjalnego przejścia w tym rejonie nie ma. Nielegalni przekroczyliśmy granicę, w dodatku nie mając wiz, bo te chcieliśmy kupić na legalnym przejściu. Nie chciało nam się zawracać i postanowiliśmy, że wjedziemy na oficjalne przejście graniczne od strony tanzańskiej, bo zaoszczędzi nam to spory kawał drogi. Mieliśmy nadzieję, że uda się wytłumaczyć celnikom naszą sytuację. Trochę zestresowani jechaliśmy przed siebie, mijając po drodze największe uprawy trzciny cukrowej jakie w życiu widzieliśmy – ciągnęły się na przestrzeni ponad 20 kilometrów, aż do wielkiej przetwórni produkującej cukier.

Na granicy zajęło nam trochę czasu wytłumaczenie, że chcemy wjechać do Tanzanii, a nie z niej wyjeżdżać. Po wyjaśnieniach przeszliśmy na stronę ugandyjską załatwić formalności wyjazdowe, po czym kupiliśmy wizy tanzańskie. Nie obyło się tu bez scysji z urzędnikiem imigracyjnym, który odmawiał nam wydania 14-dniowej wizy tranzytowej, bo na wniosku napisaliśmy, że jedziemy turystycznie. Po wymianie argumentów, kiedy wydawało się, że nic nie wskóramy, oficer zaskoczył nas zezwalając na tranzyt. Zaoszczędziliśmy 40 USD.

Tego dnia dojechaliśmy do Bukoba, małego miasteczka nad Jeziorem Wiktorii i przenocowaliśmy tam na piaszczystej plaży.

The Ugandan/Tanzanian border

Tanzania – a sizeable country with a network of poorly maintained roads and hugely expensive national parks. Having come to the conclusion that we were unlikely to have enough time to make our way back to Europe via West Africa, as planned, if we continued our trip at the same pace that we’d been going so far, we decided to treat Tanzania as a transit country on our way further south. To save ourselves a hundred-or-so kilometres reaching the main border post between Uganda and Tanzania in Mutukula, we chose to take an untarred road from Mbarara to the much nearer and smaller crossing at Nkurungu. We’d asked around for local advice about whether this was a good place to enter Tanzania and had been assured that it was a very swift and hassle-free crossing. Initially the route led along a fine, broad stretch of gravel, passing through a series of picturesque villages, but as we drew nearer to Tanzania, so the road grew ever narrower until it became a sandy track barely wide enough for one vehicle. Undaunted, we pressed on; after all, this wasn’t the first seemingly minor, unfrequented trail that we’d come across that was actually a main artery. Some time later, we pulled up somewhat unnerved by the fact that according to our GPS we had already crossed the border. As we wondered what to do next, a motorbike drew up alongside us, it’s three passengers confirming that we were, indeed, already in Tanzania and that there was no official crossing in the vicinity. Hence, we’d not only crossed the border illegally, but were also now in a country for which we had no visas, as we’d intended to get these at the (as it turned out, non-existent) immigration post. Not keen on the idea of spending a whole day retracing our tracks and making a huge loop to reach Mutukula from the Ugandan side, we determined to take our chances and drive to the official crossing from the Tanzanian side, with the hope that we could explain ourselves to the satisfaction of the customs and immigration authorities of both countries. With a sense of mounting trepidation we drove on, passing the largest farm we’d ever seen in our lives – a sugar cane plantation that stretched for at least 20 kilometres, at the end of which stood a huge processing plant.
At the border, as expected, it took some time to convince the relevant officials that we wanted to enter rather than exit Tanzania. Having successfully pleaded our case we were allowed to walk over to the Ugandan side and sort out the necessary formalities, before coming back to the Tanzanian post and purchasing our visas. This proved to be the greatest stumbling block, as the immigration officer attending to us refused to issue transit visas, even though we had stated that we only intended to be in the country for the 14 days that these are valid for. After a lengthy and heated debate that appeared destined to end in abject failure for us, said officer finally relented, saving us 40 USD in the process (transit visa $30 pp, tourist visa $50 pp).

That afternoon we arrived in Bukoba, a small town on the shores of Lake Victoria, where we spent the night on a sandy stretch of beach in the company of various wading birds.