Wyjazd już tuż, tuż...

Wszystkie znaki na niebie i ziemi wskazują, że 15 kwietnia rozpoczniemy naszą podróż. Przygotowania nabierają tempa, powoli porządkujemy sprawy które musimy dopiąć przed wyjazdem i z niecierpliwością oczekujemy chwili kiedy będziemy mogli przekręcić kluczyk w stacyjce i pomknąć w siną dal, do krajobrazów równie pięknych jak ten spod Piku Lenina w Kirgizji.

Nasz Patrol

Po Afryce można poruszać się na wiele sposobów. My wybieramy się w podróż samochodem terenowym. Będzie on naszym środkiem transportu, mieszkaniem, miejscem wypoczynku. Zamierzamy większość z noclegów spędzić w jego przytulnym wnętrzu i aby było to możliwe musieliśmy przerobić nasze auto.
Ludzie piszący o turystyce off-road polecają kilka modeli samochodów szczególnie nadających się do podróży po Afryce. Pierwsze miejsce zajmuje Toyota Land Cruiser ze swoimi "niezniszczalnymi" modelami serii 70 tzw. "bush taxi" i bardziej komfortowymi, ale równie wytrzymałymi, modelami 80 i 105. Miłośnicy Land Rovera stwierdzą zapewne, że palma pierwszeństwa należy się Defenderowi, a niemieccy turyści mogą preferować słynną Gelendę. Zagłębiając się w szczegóły techniczne, w zależności od modelu, mamy do wyboru różne rodzaje zawieszenia, różne sposoby przeniesienia napędy, silniki, wielkość nadwozia, ładowność i dużą rozpiętość cenową. Wypadkowa tych czynników powinna zdeterminować nasz wybór. Dla tych którzy chcą temat zbadać głębiej polecam dwie książki:
1. Vehicle-dependent Expedition Guide - Tom Shepard
2. Sahara overland - Chris Scott
My zdecydowaliśmy się na Nissana Patrola GR, model Y60 z 1997 roku. Samochód któremu autorzy cytowanych wyżej publikacji poświęcają mało uwagi ale też nie mówią o nim specjalnie nic złego. Wybór był podyktowany przede wszystkim ceną ale także sentymentem - przez wiele lat prowadziłem Patrola 160 i 260 po piachach pustyni w Sudanie i spisywały się one w tych trudnych warunkach bardzo dobrze. Wnętrze GR-a jest na tyle duże, że można w nim zbudować łóżko o wymiarach 195x140 cm i dzięki temu wygodnie spędzić noc po trudach podróży (mógłby być nieco wyższy).
Przygotowanie samochodu do dalekiej podróży to dosyć skomplikowane zadanie wymagające sporej wiedzy fachowej. Nam przyszli z pomocą: Tomek "Trasek" Traskiewicz - kierowca rajdowy, konstruktor samochodów rajdowych, miłośnik i pasjonat Off-Roadu, a jednocześnie właściciel znanego warsztatu w którym naprawia, przebudowuje, modernizuje i przygotowuje do wypraw i rajdów samochody terenowe, oraz pracujący u "Traska" Sebastian "Czarny" Piotrowski dla którego off-road nie ma tajemnic. Z Traskiem i Czarnym miałem przyjemność pracować w Sudanie przy naprawie "archeologicznych" Nissanów i liznąć nieco fachu ;)
Lista rzeczy do sprawdzenia i modyfikacji jest dosyć długa, i nie wdając się w szczegóły najważniejsze co zrobiliśmy to:
1. Zawieszenie - sprężyny i amortyzatory i polibusze które wytrzymają trudy wielokilometrowych przejazdów po tarkach (czasem i po podkładach kolejowych :))
2. Układ chłodzenia - głowice w Patrolach lubią wybuchać, a czekają nas 50-cio stopniowe upały w Sudanie.
3. Wskaźnik temperatury oleju - gorący olej nie smaruje zbyt dobrze, a lubi się bardzo nagrzewać w samochodzie z turbodoładowaniem.
4. Większy zbiornik paliwa Long Ranger - nie chcę wozić ropy w kanistrach na dachu (niestety część podróży będzie wymagała takiego sposobu transportu paliwa bo w błotach lasów równikowych spalanie paliwa bardzo wzrasta).
5. Podniesiony wlot powietrza, tzw. snorkel - chroni silnik przed zassaniem wody podczas przepraw przez brody i przed kurzem na pustyni,a dodatkowo doprowadza do silnika chłodniejsze powietrze.
6. Bagażnik dachowy zrobiony przez Jakuba Grybka "Grybola" w jego kuźni w Nicponi.

Sporo osób montuje w swoich samochodach wzmocnione zderzaki, wyciągarki, osłony, itp. Są to przydatne w terenie dodatki lecz dla mnie priorytetem w tak długiej podróży jest masa auta - chcę by była jak najniższa więc z przykrością zrezygnowałem z dociążania samochodu tymi sprzętami. Cała reszta prac związana z samochodem to normalna obsługa: hamulce, oleje, łożyska,uszczelniacze itd.

Trasa

Długo rozważaliśmy różne warianty trasy która ma nas poprowadzić przez Afrykę. Ostatecznie zdecydowaliśmy się pojechać zgodnie z ruchem wskazówek zegara - zacząć w Egipcie i zakończyć w Maroku. Do przejechania mamy 50 tyś. kilometrów przez około 37 krajów co zajmie nam bardzo dużo czasu, lecz absolutnie nie zamierzamy się śpieszyć, a nawet powiem więcej: na naszej wyprawie obowiązuje całkowity zakaz gnania bez opamiętania! Będziemy poruszać się żółwim tempie, a jedyne co może wymusić na nas trzymanie się ram czasowych to pora deszczowa w Afryce Zachodniej. Spada tam wówczas na ziemię niewyobrażalna ilość wody i przejazd przez dżunglę staje się niemożliwy. I jeszcze jedna rzecz która może nam pokrzyżować plany - wizy. Przed wyjazdem możemy wyrobić w Polsce wizy do Syrii i Jordanii, a całą resztę musimy załatwić po drodze. Zdajemy sobie sprawę, że z różnych powodów wydanie wiz może nam zostać odmówione i w takim wypadku będziemy musieli zmienić trasę naszej podróży bądź, w najgorszym wypadku, ją zakończyć. Mamy jednak nadzieję, że do tego nie dojdzie.

Dlaczego Afryka?

W 1993 roku pierwszy raz postawiłem stopę na Czarnym Kontynencie. Pracowałem w Muzeum Archeologicznym i zaproponowano mi uczestnictwo w dwumiesięcznej ekspedycji do Sudanu - na co oczywiście się zgodziłem. Po latach wspominam ten pierwszy wyjazd (później było ich jeszcze z piętnaście) z największym sentymentem. Jechaliśmy w kompletnie nieznany dla nas rejon świata. Docierały do nas sprzeczne informacje dotyczące bezpieczeństwa, obyczajów, miejscowej kuchni itp. Jedni straszyli nas śmiertelną malarią, negatywnymi skutkami wieloletniej wojny domowej, ciągłymi problemami gastrycznymi, brakiem wody pitnej, wężami, skorpionami i nieznośnym upałem a drudzy mówili, że nie ma się czego obawiać. Jedni zalecali zabranie ze sobą konserw z żywnością, drudzy twierdzili, że na miejscowych specjałach można się nieźle wykarmić. Kogo słuchać i komu uwierzyć?
Zdecydowaliśmy, że nie bierzemy z Polski jedzenia tylko rzeczy osobiste i te niezbędne nam do pracy. Wcześniej, korzystając z uprzejmości PLO, wysłaliśmy starego Gaza 69 by mieć czym jeździć po pustyni. Tu powstał mały problem związany z akumulatorem. Wiadomo, że nie wytrzyma on wielomiesięcznej podróży statkiem i wyładuje się na amen. Nie sądziliśmy (o polska naiwności), że uda się coś kupić na miejscu więc postanowiono, że zabiorę z Polski nowy akumulator na własnych plecach w bagażu podręcznym. Nie muszę chyba nikomu opisywać miny pani celnik na lotnisku w Amsterdamie kiedy to z nonszalancją, udając, że mój plecak nic nie waży postawiłem go do kontroli. Spojrzała na mnie jak na wariata i moje tłumaczenie,że to specjalny akumulator do specjalnego, radzieckiego samochodu utwierdziły ją w przekonaniu co do pierwszego wrażenia co do mojej osoby. Oczywiście jak to w życiu bywa nowy akumulator okazał się niesprawny (tu szczególne podziękowania dla firmy Centra), a półki sklepów w Chartumie uginały się pod ciężarem nowych baterii. Na dodatek nasz samochód dojechał dopiero za rok, na następną misję, bo statek który go wiózł miał kolizję i zatopił inną jednostkę, o ironio, która przewoziła samochody.
Wizyty w Sudanie spowodowały wielką chęć poznania innych krajów kontynentu, a w szczególności obszaru pomiędzy zwrotnikami. Oglądając z małżonką zdjęcia ze wspólnego wyjazdu do Sudanu snuliśmy marzenia o długiej podróży przez Afrykę, aż nadszedł czas, że urzeczywistnienie tych marzeń stało się możliwe i postanowiliśmy wyruszyć w drogę.